Mahlep
Prunus mahalebMahlep ağacı Avrupa’da kiraz ağaçlarına aşı anacı olarak kullanılır; kireçli, kurak topraklara dayanıklı olduğu için birçok kiraz bahçesinin “kökü” aslında mahleptir.
30 saniyede Mahlep nedir, ne işe yarar?
Mahlep nedir?
Mahlep (Prunus mahaleb), Rosaceae familyasından bir bitkidir. Anadolu ve Akdeniz geleneklerinde en çok çekirdek içi (tohum) kullanılır. Gelenekte nasıl kullanılıyor →
Mahlep ne işe yarar?
Bilimsel kanıt düzeyi geleneksel. Tohum kumarin bakımından zengindir; kokusu buradan gelir. Geleneksel kullanımları aşağıda, yöresiyle birlikte anlatılıyor. Kanıtın ayrıntısı →
Mahlep zararlı mı, kimler kullanmamalı?
Güvenlik düzeyi: genelde güvenli. Baharat olarak güvenlidir. Güvenlik ayrıntısı →
Bu sayfada
Geleneksel kullanım
Küçük meyvesinin çekirdeğindeki tohum ezilip paskalya çöreğine, simite, poğaçaya ve kandil simidine katılır; Rum ve Ermeni çöreklerinin karakteristik kokusudur.
Arap ülkelerinde bayram kurabiyelerine (maamoul), Yunanistan’da paskalya çöreği tsoureki’ye katılır. İran halk hekimliğinde tohumu böbrek taşına karşı kullanılır.
Bilim ne diyor
Tohum kumarin bakımından zengindir; kokusu buradan gelir. Hayvan çalışmalarında böbrek taşı oluşumunu azaltıcı ve bağırsak iltihabını hafifletici etkiler gösterilmiştir. İnsanlarda yapılmış klinik çalışma yoktur.
Güvenlik
Baharat olarak güvenlidir. Kumarin içerdiği için çok miktarda ve uzun süre tüketilmemelidir; kan sulandırıcı kullananlar dikkatli olmalıdır. Badem ve kuruyemiş alerjisi olanlarda çapraz alerji bildirilmiştir.
Nasıl hazırlanır
Tohum kullanmadan hemen önce dövülür ya da öğütülür; acılaşmaması için az kullanılır.
Doğada ve tanıma
Karıştırma riski
Meyveleri küçük kirazlara benzer ama acıdır. Başka yabani Prunus türlerinin çekirdekleri siyanür salabilir; yabandan çekirdek toplanmamalıdır.
Kültür köprüsü
Kaynaklar
- AraştırmaAllergic Reactivity to Mahaleb (Prunus mahaleb) Spice in a Subject With Almond and Other Tree Nut Allergies (2020)
- AraştırmaEffect of Prunus mahaleb Seed Extract on Urolithiasis in BALB/c Mice (Iran J Med Sci 2020)
- KitapBaytop T. Türkiye’de Bitkiler ile Tedavi: Geçmişte ve Bugün. 3. baskı (yay. haz. F. Baytop Günergun). Ankara: Nobel Tıp Kitabevleri; 2021.
- Botanik kayıtKew Plants of the World Online: Prunus mahaleb
Hazırlayan: Edanaz Tınmazlar · Eklendi: · Son gözden geçirme:
Mahlep için yöresel bir ad, kullanım ya da bir hata mı biliyorsun? Bize yaz →
Ücretsiz e-posta kursu: Şifalı bitkilere başlangıç
7 gün boyunca her sabah kısa, görsel bir ders: kanıtı okumak, doğru demlemek, güvenli kullanmak, doğada toplamak. Sonra her pazar haftanın bitkileri. Yazdırılabilir “Bitki–ilaç etkileşimi kartı” da hediye.
Telegram kanalında her akşam bir bitki → Bildirimle gelir, e-posta gerekmez.
Benzer bitkiler
Aynı derde kullanılan ya da aynı familyadan bitkiler.
