Günün kavramı · 26 Ekim 2026

Nazar

Özenen, imrenen ya da kıskanan bir bakışın zarar verdiğine duyulan inanç; Anadolu’da en bilinen koruyucusu üzerliktir.

Üzerlik (Peganum harmala): beyaz çiçek ve ince yapraklar
Kavramın bitkisiÜzerlikPeganum harmalaTohumlarından elde edilen kırmızı boya, geleneksel halı ve kumaş boyacılığında kullanılmıştır.Bitkinin sayfası →

Nazar ya da göz değmesi, bir şeye özenerek, imrenerek veya kıskançlıkla bakan kişinin, bakışıyla o şeye zarar verecek biçimde etki etmesidir [1].

Nazara karşı korunmak için bitki kullanmak Anadolu’da çok yaygındır. Bunların başında üzerlik gelir: kurutulmuş kapsülleri ipe dizilip kapıya asılır, tohumları közde yakılarak tütsü yapılır; düğünlerde, doğumlarda ve yeni eve taşınırken bu duman eksik olmaz.

Aynı inanç başka coğrafyalarda da karşımıza çıkar: Peru ve Bolivya’da “mal de ojo” denen nazara karşı sedef otu bedene sürülür. Bitki Tabanı’ndaki “Koruma ve nazar” sembolü, bu bitkileri farklı kültürlerden bir araya getirir.

İlgili bitkiler

İlgili semboller

Kaynaklar

  1. “Nazar”, TDV İslâm Ansiklopedisi

Ücretsiz e-posta kursu: Şifalı bitkilere başlangıç

7 gün boyunca her sabah kısa, görsel bir ders: kanıtı okumak, doğru demlemek, güvenli kullanmak, doğada toplamak. Sonra her pazar haftanın bitkileri. Yazdırılabilir “Bitki–ilaç etkileşimi kartı” da hediye.

Telegram kanalında her akşam bir bitki → Bildirimle gelir, e-posta gerekmez.