BT-079 · Elaeagnaceae

Yaban iğdesi

Hippophae rhamnoides
Kanıt: SınırlıGenelde güvenli

Bir rivayete göre Antik Yunan’da bu çalının yapraklarını yiyen atların tüyleri parlardı; Latince adı “parlayan at” anlamına gelir.

Diğer adlar
Deniz topalak, sea buckthorn, chatsargana (Moğolca)
Kullanılan kısım
Meyve, yağ
Bölge
Asya ve Sibirya
Anadolu ve Akdeniz
Kullanım
Besin, Şifa
Yaban iğdesi (Hippophae rhamnoides): dallarda turuncu meyveler
Fotoğraf: Виталий Уайлд · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Kısaca

Yaban iğdesi nedir?

Yaban iğdesi (Hippophae rhamnoides), Elaeagnaceae familyasından bir bitkidir. Kullanıldığı gelenekler: Asya ve Sibirya, Anadolu ve Akdeniz. Kullanılan kısmı: meyve, yağ.

Yaban iğdesi ne işe yarar?

Geleneksel kullanımı: Moğolistan ve Tibet’te meyvesi kış için saklanır; yağı yanık ve yaralara sürülür. Bilimsel kanıt düzeyi: sınırlı. C vitamini, karotenoitler ve doymamış yağ asitleri bakımından zengindir.

Yaban iğdesi güvenli mi?

Güvenlik etiketi: genelde güvenli. Yiyecek olarak güvenlidir.

Geleneksel kullanım

Orta Asya ve Sibirya

Moğolistan ve Tibet’te meyvesi kış için saklanır; yağı yanık ve yaralara sürülür.

Anadolu

Erzurum, Kars ve Artvin’de dere kenarlarında yetişir; meyvesinden reçel ve şurup yapılır.

Doğada

Nerede yetişir
Kuzeydoğu Anadolu’nun nehir yatakları; Orta Asya, Sibirya ve Himalayalar.
Toplama mevsimi
Meyveler Eylül–Kasım arasında, ilk donlardan sonra toplanır.
Yöresel adlar
yaban iğdesi, deniz topalak, çiçirgan

Karıştırma riski

İğde (Elaeagnus angustifolia) ile akrabadır ama meyvesi turuncu ve suludur; dalları sık dikenlidir.

Hazırlama

Meyveler dondurulup toplanır; suyu sıkılır, yağı çekilir.

Bilim ne diyor

C vitamini, karotenoitler ve doymamış yağ asitleri bakımından zengindir. Kuru göz ve cilt üzerine küçük çalışmalar vardır.

Güvenlik

Genelde güvenli

Yiyecek olarak güvenlidir.

Benzer bitkiler

Kaynaklar

  1. AraştırmaPhytochemistry, health benefits, and food applications of sea buckthorn (Hippophae rhamnoides L.): A comprehensive review
  2. AraştırmaYabani iğde (Hippophae rhamnoides): fitokimya, sağlık etkileri ve gıda kullanımı (derleme)
  3. KitapBaytop T. Türkiye’de Bitkiler ile Tedavi: Geçmişte ve Bugün. 2. baskı. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri; 1999.
  4. Botanik kayıtKew Plants of the World Online: Hippophae rhamnoides

Hazırlayan: Edanaz Tınmazlar · Son gözden geçirme:

Bu tarayıcıda saklanır. Google ile giriş yaparsan bütün cihazlarında görünür.