BT-123 · Moraceae

İncir

Ficus carica
Kanıt: SınırlıGenelde güvenli

Ürdün Vadisi’nde bulunan 11.400 yıllık incirler, incirin buğdaydan yaklaşık bin yıl önce evcilleştirilmiş olabileceğini düşündürür.

Diğer adlar
Yemiş (kuru incir), fig, higo
Kullanılan kısım
Meyve, yaprak, süt (lateks)
Bölge
Anadolu ve Akdeniz
Kullanım
Besin, Şifa
İncir (Ficus carica): bitki
Fotoğraf: JLPC · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons
Kısaca

İncir nedir?

İncir (Ficus carica), Moraceae familyasından bir bitkidir. Kullanıldığı gelenekler: Anadolu ve Akdeniz. Kullanılan kısmı: meyve, yaprak, süt (lateks).

İncir ne işe yarar?

Geleneksel kullanımı: Kuru incir kabızlıkta yenir; dal ve yapraktan akan süt halk arasında siğil üzerine sürülür. Bilimsel kanıt düzeyi: sınırlı. Kuru incir lif bakımından zengindir; kabızlıkta faydasını gösteren birkaç küçük klinik çalışma vardır.

İncir zararlı mı, kimler kullanmamalı?

Güvenlik etiketi: genelde güvenli. Meyvesi güvenlidir. Yaprak ve dallardaki süt furokumarin içerir; cilde değdikten sonra güneşe çıkılırsa ağır yanığa benzeyen fitofotodermatit yapar. İncir yaprağını bronzlaştırıcı olarak kullananlarda ciddi yanıklar bildirilmiştir. Kuru incirin şekeri ve kalorisi yüksektir.

İncir nasıl kullanılır?

Taze ya da kuru yenir; kabızlık için kuru incir akşamdan suda bekletilip sabah yenir. Süt yalnızca dıştan ve dikkatle kullanılır.

Geleneksel kullanım

Anadolu

Kuru incir kabızlıkta yenir; dal ve yapraktan akan süt halk arasında siğil üzerine sürülür. Aydın’da dişi ağaçlara erkek incir (ilek) dalları asılır; bu “ilekleme” ile küçük bir yaban arısı tozlaşmayı sağlar. Aydın ve İzmir incirleri yüzyıllardır Akdeniz’e satılır.

Akdeniz ve Ortadoğu

Kur’an’daki Tîn suresi incir ve zeytin üzerine yemin ederek başlar; Eski Ahit’te ve Yunan mitolojisinde de incir bereketin simgesidir.

Doğada

Nerede yetişir
Ege ve Akdeniz kıyıları, Güneydoğu ve Karadeniz’in sıcak vadileri; kayalıklarda ve duvar diplerinde kendiliğinden de çıkar.
Toplama mevsimi
Meyve Ağustos–Eylül’de olgunlaşır; yapraklar yaz boyunca toplanabilir.
Yöresel adlar
incir, yemiş; erkek incire ilek denir

Karıştırma riski

Süs için yetiştirilen kauçuk ve benjamin gibi Ficus türlerinin meyvesi yenmez; onların sütü de cildi tahriş eder.

Hazırlama

Taze ya da kuru yenir; kabızlık için kuru incir akşamdan suda bekletilip sabah yenir. Süt yalnızca dıştan ve dikkatle kullanılır.

Bilim ne diyor

Kuru incir lif bakımından zengindir; kabızlıkta faydasını gösteren birkaç küçük klinik çalışma vardır. Yaprak ekstresinin kan şekeri ve kolesterol üzerine etkileri daha çok hayvan çalışmalarında görülmüştür. Siğilde incir sütünü dondurma tedavisiyle karşılaştıran küçük bir çalışma umut verici sonuç vermiştir, ama kanıt sınırlıdır.

Güvenlik

Genelde güvenli

Meyvesi güvenlidir. Yaprak ve dallardaki süt furokumarin içerir; cilde değdikten sonra güneşe çıkılırsa ağır yanığa benzeyen fitofotodermatit yapar. İncir yaprağını bronzlaştırıcı olarak kullananlarda ciddi yanıklar bildirilmiştir. Kuru incirin şekeri ve kalorisi yüksektir.

Kültür köprüsü

Ücretsiz e-posta kursu: Şifalı bitkilere başlangıç

7 gün boyunca her sabah kısa, görsel bir ders: kanıtı okumak, doğru demlemek, güvenli kullanmak, doğada toplamak. Sonra her pazar haftanın bitkileri. Yazdırılabilir “Bitki–ilaç etkileşimi kartı” da hediye.

Benzer bitkiler

Kaynaklar

  1. AraştırmaKislev, Hartmann ve Bar-Yosef 2006: Early domesticated fig in the Jordan Valley (Science)
  2. AraştırmaTraditional uses, phytochemistry and pharmacology of Ficus carica: a review (Pharm Biol 2014)
  3. AraştırmaFig Tree-Induced Phytophotodermatitis: A Case Report (Cureus 2023)
  4. KitapBaytop T. Türkiye’de Bitkiler ile Tedavi: Geçmişte ve Bugün. 2. baskı. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri; 1999.
  5. Botanik kayıtKew Plants of the World Online: Ficus carica

Hazırlayan: Edanaz Tınmazlar · Eklendi: · Son gözden geçirme:

Her gün yeni bir bitki: Instagram’da @bitkitabani

Bu tarayıcıda saklanır. Google ile giriş yaparsan bütün cihazlarında görünür.