BT-064 · Linaceae

Keten tohumu

Linum usitatissimum

Kanıt: KlinikGenelde güvenli

Keten insanlığın en eski dokuma liflerindendir; Anadolu’da Neolitik çağdan keten kumaş parçaları bulunmuştur.

Diğer adlar: Keten, flaxseed, linaza
Kullanılan kısım: Tohum, lif
Bölge: Anadolu ve Akdeniz
And Dağları
Kullanım: Besin, Şifa

Fotoğraf: H. Zell · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Kısaca

Keten tohumu nedir?

Keten tohumu (Linum usitatissimum), Linaceae familyasından bir bitkidir. Kullanıldığı gelenekler: Anadolu ve Akdeniz, And Dağları. Kullanılan kısmı: tohum, lif.

Keten tohumu ne işe yarar?

Geleneksel kullanımı: Kabızlık için tohum suda bekletilir; tohum lapası çıbanlara konurdu. Bilimsel kanıt düzeyi: klinik. Lif, müsilaj ve alfa-linolenik asit bakımından zengindir.

Keten tohumu güvenli mi?

Güvenlik etiketi: genelde güvenli. Az su ile alınırsa bağırsak tıkanıklığı yapabilir. Çiğ tohum az miktarda siyanür oluşturan madde içerir; ölçülü tüketilmelidir.

Geleneksel kullanım

Anadolu

Kabızlık için tohum suda bekletilir; tohum lapası çıbanlara konurdu. Lifinden keten dokunur.

And

Linaza, Peru’da mide ve kabızlık için suyu çekilerek içilir; sokaklarda sabah içeceği olarak satılır.

Doğada

Nerede yetişir: Kültür bitkisi; Trakya ve İç Anadolu’da ekilir.
Toplama mevsimi: Tohumlar Temmuz–Ağustos’ta toplanır.
Yöresel adlar: keten, keten tohumu, zeyrek

Karıştırma riski

Satılan tohumun kahverengi ve altın sarısı iki çeşidi vardır; içerikleri benzerdir.

Hazırlama

Tohum öğütülüp yemeğe katılır ya da suda bekletilir; bol su ile alınmalıdır.

Bilim ne diyor

Lif, müsilaj ve alfa-linolenik asit bakımından zengindir. EMA keten tohumunu kabızlık için iyi yerleşmiş kullanımda tanır. Bazı çalışmalarda kolesterol ve tansiyonda hafif düşüş görülmüştür.

Faydaları ne kadar kanıtlı?

İnternette keten tohumu için sık tekrarlanan iddialar ve bilimin bugün söyledikleri.

İddia	Kanıt	Açıklama
Kabızlığı giderir	Klinik kanıt	EMA iyi yerleşmiş kullanım olarak tanır.
Kolesterolü düşürür	Sınırlı kanıt	Öğütülmüş tohumla bazı çalışmalarda hafif düşüş.
Tansiyonu düşürür	Sınırlı kanıt	Bazı çalışmalarda hafif etki.
Menopoz belirtilerini giderir	Kanıt yok	Çalışmalar fayda bulmamıştır.

Sık yapılan hatalar

Bütün tohum yemek: çoğu sindirilmeden geçer. Öğütülmüş tohum tercih edilmeli.
Az suyla almak: bağırsak tıkanması riski. Her kaşık için en az bir büyük bardak su.
İlaçlarla aynı anda almak: emilimi geciktirir; araya 1–2 saat konmalı.