Kültür köprüsü 15 · Ginseng ve Adamotu

İnsan biçimli kökler

Doğu Asya’nın ginsengi ve Akdeniz’in adamotu, insana benzeyen kökleri yüzünden büyülü ve kutsal sayıldı.

Kültür köprüleri haritası: Anadolu, Asya, And Dağları, Amazon ve Kuzey Amerika arasındaki bitki bağlantılarıAnadolu: üzerlikAmazon: ayahuasca1Anadolu: sedef otuAnd: ruda2Köyceğiz: sığlaEkvador kıyısı: palo santo3Anadolu: ısırganAnd: ortiga4Kahramanmaraş: salepJunín platosu: maca5Anadolu: banotuAmazon: toé6Toroslar: ardıçKırgızistan: arçaKaliforniya: ak adaçayı7Kahramanmaraş: Maraş otuAmazon: mapacho8Asya: pelin, artemisininAnd: kınakına9Anadolu: kınaAmazon: huito10Uşak: kök boyaEkvador: achiote11Gümüşhane: kuşburnuAmazon: camu camu12Asya: efedraAnd: koka13Anadolu: kudret narıAmazon: sorosi14Kore: ginsengAkdeniz: adamotu15Meksika: peyoteAnd: San Pedro16
Harita: Natural Earth (kamu malı). Noktalar bölgeyi temsil eder, kesin toplama yerini değil.

Yan yana

GinsengAdamotu
Latince adıPanax ginsengMandragora officinarum, M. autumnalis
FamilyaAraliaceaeSolanaceae
BölgeAsya ve SibiryaAnadolu ve Akdeniz
Kullanılan kısımKökKök
KullanımŞifa, Ritüel ve şamanikZehirli, Ritüel ve şamanik
Bilimsel kanıtSınırlıGeleneksel
GüvenlikDikkatYüksek risk
Türkiye’de yasal durumÖzel bir kısıt yokÖzel bir kısıt yok

Ginseng

Doğu Asya

Çin ve Kore’de 2.000 yıldır güç, uzun ömür ve yaşlılık için kullanılır; insana benzeyen kökler en değerli sayılır.

Sibirya

Ussuri bölgesinde yabani ginseng arayan avcılar, kökü buldukları yerde dua eder ve kırmızı iple işaretlerdi.

Bilim: Ginsenozitler içerir. Bazı çalışmalarda kan şekeri ve bağışıklık üzerinde küçük etkiler bulunmuştur; NCCIH kanıtın sınırlı olduğunu belirtir.

Güvenlik: Uykusuzluk yapabilir. Kan sulandırıcılar ve şeker ilaçlarıyla etkileşebilir.

Ginseng sayfasının tamamı →

Adamotu

Anadolu

İnsana benzeyen kökü nedeniyle büyü ve aşk bitkisi sayılır. Kökün sökülürken çığlık attığına, bu yüzden bir köpeğe bağlanarak çekilmesi gerektiğine inanılırdı.

Antik Akdeniz

Antik Yunan’da ameliyattan önce uyuşturucu olarak şaraba katılırdı. Tevrat’taki “dudaim” bitkisinin adamotu olduğu düşünülür.

Bilim: Kökü skopolamin ve hiyosiyamin içerir. Antik çağdaki anestezi kullanımı bu maddelerin uyutucu etkisiyle açıklanır.

Güvenlik: Bütün bitki zehirlidir. Meyvesi ve kökü sanrı, kalp ritmi bozukluğu ve solunum durmasına yol açabilir. Pazarlarda “afrodizyak” diye satılan kökler tehlikelidir.

Adamotu sayfasının tamamı →

Son gözden geçirme:

Diğer köprüler