Bedene yazılan boya
Anadolu’da kına gecesinde ellere kına, Amazon’da törenlerde bedene huito sürülür. İki boya da birkaç hafta kalan geçici bir işarettir.
Yan yana
| Kına | Huito | |
|---|---|---|
| Latince adı | Lawsonia inermis | Genipa americana |
| Familya | Lythraceae | Rubiaceae |
| Bölge | Anadolu ve Akdeniz | Amazon |
| Kullanılan kısım | Yaprak | Ham meyve |
| Kullanım | Ritüel ve şamanik, Şifa | Ritüel ve şamanik, Besin, Şifa |
| Bilimsel kanıt | Geleneksel | Geleneksel |
| Güvenlik | Dikkat | Genelde güvenli |
| Türkiye’de yasal durum | Özel bir kısıt yok | Özel bir kısıt yok |
Kına
Kına gecesinde gelinin ellerine kına yakılır; askere gidenlere, kurbanlık koçlara da kına yakılır. Kına adanmışlığı ve vedayı simgeler.
Mehndi adıyla düğünlerde ellere ve ayaklara desenler çizilir.
Bilim: Rengini lavson adlı maddeden alır. Cildin üst katmanındaki keratine bağlanarak birkaç hafta kalır. Tıbbi kullanımlar için insan çalışması azdır.
Güvenlik: Doğal kına genelde güvenlidir. “Siyah kına” denen ürünlere eklenen PPD boyası ağır alerji ve kalıcı iz bırakabilir. G6PD eksikliği olan bebeklerde kına kullanılmamalıdır.
Huito
Ham meyvenin suyu bedene sürülür; birkaç saat içinde lacivert-siyaha döner ve iki hafta kalır. Törenlerde, avda ve korunmak için desenler çizilir.
Olgun meyvesi yenir, şerbeti ve likörü yapılır.
Bilim: Rengini genipin adlı maddeden alır; genipin derideki proteinlerle tepkimeye girerek mavi-siyah renk oluşturur. Bugün gıda boyası olarak da kullanılıyor.
Güvenlik: Genelde güvenlidir; nadiren alerji yapabilir.
Son gözden geçirme:
Diğer köprüler
- Aynı molekül, iki ayrı ritüel
- Tek bitki, iki kıtada nazar
- Kutsal reçine ve duman
- Yakan ot ile şifa
- İki kök, iki güç gıdası
- Tropan alkaloitlerinin karanlık yüzü
- Dumanla arınma
- Kutsal öğretmen mi, keyif maddesi mi?
- Sıtmayı yenen iki gelenek
- Kırmızının iki kaynağı
- İki kıtanın C vitamini deposu
- Yorgunluğa karşı yaprak ve sap
- Bir meyve, iki ilaç
- İnsan biçimli kökler
- Meskalinin iki kaktüsü