Kekik mi, adaçayı mı? Öksürük ve boğaz için
Kekik ve adaçayı, Anadolu’da soğuk algınlığında en çok demlenen iki ot. İkisi de ballıbabagillerdendir ve güçlü kokulu uçucu yağlar içerir.
Yan yana
| Kekik | Adaçayı | |
|---|---|---|
| Latince adı | Thymus, Origanum, Thymbra, Satureja türleri | Salvia fruticosa |
| Familya | Lamiaceae | Lamiaceae |
| Bölge | Anadolu ve Akdeniz | Anadolu ve Akdeniz |
| Kullanılan kısım | Çiçekli toprak üstü kısım | Yaprak |
| Kullanım | Şifa, Besin | Şifa, Besin |
| Bilimsel kanıt | Sınırlı | Sınırlı |
| Güvenlik | Genelde güvenli | Dikkat |
| Türkiye’de yasal durum | Özel bir kısıt yok | Özel bir kısıt yok |
Başlıca farklar
- Avrupa İlaç Ajansı kekiği balgamlı öksürükte, adaçayını ağız ve boğaz iltihabında geleneksel kullanımda tanıyor.
- Kekikteki timol ve karvakrol laboratuvarda güçlü antimikrobiyal etki gösteriyor.
- Adaçayı tuyon içerdiği için uzun süre ve yüksek miktarda içilmemeli. Saf kekik yağı yakıcıdır; seyreltilmeden cilde sürülmemeli.
Hangisi, ne zaman?
Balgamlı öksürükte kekik çayı, boğaz ağrısında adaçayı gargarası.
Bilim ne diyor?
Kekik: Timol ve karvakrol içerir; bu maddelerin güçlü antimikrobiyal etkisi laboratuvarda gösterilmiştir. EMA, kekiği (Thymus vulgaris) balgamlı öksürük için geleneksel bitkisel ilaç olarak tanır.
Adaçayı: EMA, adaçayını (Salvia officinalis) ağız ve boğaz iltihabı ile aşırı terleme için geleneksel kullanımda tanır. Anadolu türü sineol bakımından zengindir ve genelde daha az tuyon içerir.
Güvenlik
Kekik: Mutfak miktarında güvenlidir. Saf kekik yağı yakıcıdır; seyreltilmeden cilde sürülmemeli ve yutulmamalıdır.
Adaçayı: Tuyon içerdiği için uzun süre ve yüksek dozda kullanılmamalı. Gebelik, emzirme ve epilepside önerilmez.
İlaç etkileşimleri
Adaçayı: Nöbet ilaçları (antiepileptikler) (Tuyon nöbet eşiğini düşürebilir; yüksek dozda ilacın etkisini zayıflatabilir); Şeker ilaçları (Kan şekerini düşürebilir; ilaçla birlikte hipoglisemi riski); Yatıştırıcılar ve uyku ilaçları (Etkiyi artırabilir).
Son gözden geçirme: