Lavanta mı, kediotu mu? Uyku ve kaygı için
Lavanta ve kediotu, uyku ve kaygı için en çok kullanılan iki bitki. Avrupa İlaç Ajansı ikisini de tanıyor, ama kanıtları farklı biçimlerde.
Yan yana
| Lavanta | Kediotu | |
|---|---|---|
| Latince adı | Lavandula angustifolia | Valeriana officinalis |
| Familya | Lamiaceae | Caprifoliaceae |
| Bölge | Anadolu ve Akdeniz | Anadolu ve Akdeniz |
| Kullanılan kısım | Çiçek | Kök ve rizom |
| Kullanım | Şifa, Tütsü ve koruma | Şifa |
| Bilimsel kanıt | Klinik | Sınırlı |
| Güvenlik | Genelde güvenli | Genelde güvenli |
| Türkiye’de yasal durum | Özel bir kısıt yok | Özel bir kısıt yok |
Başlıca farklar
- Lavantada güçlü kanıt, ağızdan alınan standart lavanta yağı kapsüllerinde: birçok kontrollü çalışmada kaygıda plasebodan üstün bulundu. Lavanta çayı ya da kokusu için kanıt bu kadar güçlü değil.
- Kediotu kökünün uyku üzerine çalışmalarının sonuçları karışık: bazıları uykuya dalmada küçük bir iyileşme buluyor, bazıları fark bulmuyor.
- Kediotu sabah sersemliği yapabilir; alkol ve uyku ilaçlarıyla birlikte kullanılmamalı, araç kullanmadan önce alınmamalı. Lavanta kapsülleri geğirme ve bulantı yapabilir.
Hangisi, ne zaman?
Kaygıda kanıtı daha güçlü olan lavanta kapsülü. Uykuya dalmakta zorlanıyorsan kediotu denenebilir; ikisi de sakinleştirici ilaçlarla birlikte kullanılmamalı.
Bilim ne diyor?
Lavanta: Ağızdan alınan standart lavanta yağı kapsülleri (Silexan) birçok kontrollü çalışmada kaygı bozukluğunda plaseboya üstün bulunmuştur. EMA, hafif stres ve uyku için geleneksel kullanımda tanır.
Kediotu: EMA kediotu kökünü hafif sinirsel gerginlik ve uyku sorunları için iyi yerleşmiş kullanımda tanır. Uyku üzerine çalışmaların sonuçları karışıktır; bazıları uykuya dalmada küçük bir iyileşme bulur, bazıları plasebodan fark bulmaz.
Güvenlik
Lavanta: Genelde güvenlidir. Kapsül formu geğirme ve bulantı yapabilir; sakinleştirici ilaçların etkisini artırabilir.
Kediotu: Genelde güvenlidir; sabah sersemliği ve baş ağrısı yapabilir. Alkol, uyku ilaçları ve yatıştırıcılarla birlikte kullanılmamalı. Nadir karaciğer hasarı vakaları bildirilmiştir. Araç kullanmadan önce alınmamalıdır.
Son gözden geçirme: